UNPKG

udhr

Version:

Universal Declaration of Human Rights

252 lines (251 loc) 12 kB
<!doctype html> <html data-code="kqs" data-iso6393="kqs" dir="ltr" lang="kqs"> <head> <title>Kissi, Northern</title> </head> <body> <h1>Yonda ciendo le hakilan wanaciewo</h1> <header> <h2>Dimilacioo</h2> <p>Te o wa pa, a laalando a num pla le yugoo faw o pulalen ni a haki ndaa vellaa velle, o wana tɛɛnbu le o, ndu cio tumdo ni le malnɔndo, a senduwo, a kol Muloo sɔlaa o ciendo ni.</p> <p>Te o wa pa, ma kɛ wanathyéyɛyi cɛucɛuvo kɛwo sina, a kɛwo ndu hɛnando, ndu nɔn hunɔn a delɔɔcoo ni mi wanda faMa, ndu tosa saboo wɛlɛ ni mi wada sɔla kul Muloo, le waa ba daa cio le sanga wɔɔdo ciolabaa.</p> <p>Te o wa pɛ, a wanaceu cɛucɛuvo a kangalan ngo cio ni, o kon ni mɛ mi lingden nde wa bendaa ni tɔngdo kɔɔli pindo, kon nɔn tosaa ni mi wanda kɛɛ nufia le nda pla i kayi, ma tosa baara o lingden o kul ndyadaa ni.</p> <p>Te o wa pɛ, mi naan kenan balan le bɛndaa ciɔɔluo lɔyɔɔ lingdo tɛ,</p> <p>Te o wa pɛ, lingi cio o “ONU” bɛnda bɛndo ni, mi ndaa yɔngu diyom daa a n’cio wanathyéo kadaa, ma ciɛucɛu ndu mi siingu wanapɔnɔn a wanalanɔn vellaa velle,</p> <p>Te o wa pɛ, aa lingi cio lenni nda, nda cɛl pɛ a “ONU” kɔ, le bɛnda ciɛdo ho, a waa ba numdo cio a biyɔɔ a balan tan ciɔn pɛ,</p> <p>Te o wa pɛ, a yian pilɔɔ nan nɔn ni, le hakilan dan a wa ba numdo thyo o tosaa mɛɛ naan dimi yɛ,</p> <p>Bɔɔngian kundaa</p> <p>yiyan kudaa wanda tu, a Mɛ lingdon le cio nufia wo o benda naan ni, miyonda kon wa bɛ tu le bol, le lɔɔ lɔɔ, o kon kɔɔly mɛ mi bɛtu kinding a kalando kɔɔly a kaala kɛndan kɔɔly le hakilan lan a malaa thɛuthɛuvo le kɔlan laci, o kon ni mi bɛɛlen le tosang o lingi nayini a lingy kɛkɛ cio o kundaa kalaa ni.</p> <p>Yonda ciɛdo le hakilan wanaciɛwo</p> </header> <article data-number="1"> <h2>Tɔng 1</h2> <p>wanda tu cio Mɛ pilɔɔ o wolɔɔ ni, le waa o ba ndɔɔ cio, o bɛɛlen kenando ni, o tɔngdo ni, bɛtu nɔn yiyando a kullo, o kon ni naan tu dua mim maalyan kalapilɔyɛyi ni.</p> </article> <article data-number="2"> <h2>Tɔng 2</h2> <p>wana wana dua mo wa tɔng cɛucɛu wanaciɛ wo bɛngu, mɛɛ mɛɛ suu numdo ciɛ, mɛɛ mɛɛ diyallonumdo ciɛ, mɛɛ mɛɛ tɔng le lingdo ciɛ, a naa naa nda wellu numda ciɛ.</p> </article> <article data-number="3"> <h2>Tɔng 3</h2> <p>kul wana wana dua mo sɔla kidaa, le waa wɛlɛ o ba dɔɔ cio, le boten ndɔlencɛucɛu vo.</p> </article> <article data-number="4"> <h2>Tɔng 4</h2> <p>wana wana dua mo wa ciɛlen bɛngu le, mo wa sawo wana celen bɛngu le, o kon ni ciɛlen nde kuunang a yulalen dɔlen wɛlɛ.</p> </article> <article data-number="5"> <h2>Tɔng 5</h2> <p>wɔulen kɛ kɛ duama andun wanaciɛu ciɛyo le, y pala du woo, y dɔɔniMa wɛlɛ ndu woo.</p> </article> <article data-number="6"> <h2>Tɔng 6</h2> <p>n’dua minsina wanaciɛyɛyi le wana wana o tɔngdo hɔlba ba o wa pɛ.</p> </article> <article data-number="7"> <h2>Tɔng 7</h2> <p>bɛtu cio biyɔɔ pilɔ ni tɔngdo hɔl, mo mala wɛlɛ bɛtu, wanna fisa wɛlɛ cian tɛ ndo hɔl.</p> </article> <article data-number="8"> <h2>Tɔng 8</h2> <p>bɛtu dua mo bi seyi tɔng le lindo, te o pilan num pɛ tana pɛ, te o cio kɔlan ngo nɛyo cioo le.</p> </article> <article data-number="9"> <h2>Tɔng 9</h2> <p>wanna bi tyandɔ lende naa le, ma loyɛi ndu o kaaso ni, ma tow ndu o lingi nduwɛy ni fuu.</p> </article> <article data-number="10"> <h2>Tɔng 10</h2> <p>kangalan mɛɛ mi suwɛyi wanacieo wa o diyandaa, mo wa wagba diiyo kɔɔly o ciɛyi kitiyo ni, le haki dɔ a yaala dɔ sina.</p> </article> <article data-number="11"> <h2>Tɔng 11</h2> <ol> <li> <p>Wana wana tɔngdo by o sikaa kɔɔly, wana kon dua binu maa i nduɛyi cio lening te, haan ma kero yabayo kerung, ma ke ndu diiyo te o tyo kon te ma yaala du.</p> </li> <li> <p>Wana wana biinun pɛ tɔng paando tɛɛmbuo kɔɔly, wana doi ma biinun ndu le kity tɔng sɛnɛyo le, pɛɛgu biyɔɔdo dua mo yiu haki kiti paando le.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="12"> <h2>Tɔng 12</h2> <p>wanna doi ma lɔyi o suɛyi playe ni te, o wa pɛ suɛyi pulalen ndɔlen pɛ, o wa pɛ sun dɔ vinan wɛlɛ pɛ, a sun lungdo wɛlɛ pɛ, o doi ma sɔla kul palaa kɛ kɛ o lan ning te, te kun wa pɛ, tɔngdo doi kada bɛ tu o sun wa lende ni.</p> </article> <article data-number="13"> <h2>Tɔng 13</h2> <ol> <li> <p>kɔlan nga hɔnɔɔ kumbiya wagba le bɛ tu o lingden ni, naa naa nyɛnan wɛlɛ pɛ a doi ma thianun don.</p> </li> <li> <p>Wana wan cio o ba dɔɔ cio le fagandɔ o lingden ali o wa lingi nduɛyi pɛ, ma muugu wɛlɛ o ndu lo.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="14"> <h2>Tɔng 14</h2> <ol> <li> <p>Te sɔn delɔɔcio ying pɛ, a tiuba ma kuwɛ o lingy cielen ni le kidaa sɔlaa, wanaa kan dua ma kɛɛ num te.</p> </li> <li> <p>tɔngdo ho cio le wando ho le, o tɛɛbu tɔng lingi ndoɛyi mo sɔndan.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="15"> <h2>Tɔng 15</h2> <ol> <li> <p>bɛ tu dua mo wa o lingden ma polelingdo,</p> </li> <li> <p>wanna kuuna du polelingdo sɔlaa le, o kon ni, o tiwba mo sɔlaa poleling dole lingden ciɛlen.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="16"> <h2>Tɔng 16</h2> <ol> <li> <p>te wɔsilan felegbɔaa tiiya pɛ nɔw pɛ, a tiwba nang o nɔw ni, suwɛyi suu hɛlyo kon ni te a suwɛyi diinayi wɛlɛ cio kon ni te, le lan bɛ tu thyo vellaa velle tɔngdo laci,</p> </li> <li> <p>nɔw djinun niya Mɔn tɛn te fo mi la ciyɛl,</p> </li> <li> <p>yungoo, naa pla tɛn ngo fula ni nɔw kɔɔli, lelan n’dua mi gbagba ndaa o lingden ni</p> </li> </ol> </article> <article data-number="17"> <h2>Tɔng 17</h2> <ol> <li> <p>wanna wa pɛ kundaa tɛn pɛ, te o cio kon te, mo wa wanapilɛyɛi ni, o nɔn hakiyo le sɔla le ndu pla.</p> </li> <li> <p>Mɛ wanna dua ma puu ndoo ba kafalan cio le.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="18"> <h2>Tɔng 18</h2> <p>bɛtu nɔn hakiyo le waa o ba dɔ cio, le yiyando, le kɔlo sɔlaa le diinayo mɛ o hɛnang yɛ, o nɔn wɛlɛ hakiyo le Yiyan dɔ a diina dɔ kon singafila mɛ o yɛnang yɛ,o kundaa tɛn kaa mo wanapilɛYɛi ni.</p> </article> <article data-number="19"> <h2>Tɔng 19</h2> <p>bɛtu nɔn hakiyo le waa malaa ni le Yiyan dɔ ciɔɔmuo, kon thyɔm ni ma ciyogi doi ma bii ndu le o Yiyan ndɔ kon te, kon cio sɛngindo wɛlɛ babba a nɛilan siyaama mo tang wɛlɛ pɛɛngu le lingdon tu.</p> </article> <article data-number="20"> <h2>Tɔng 20</h2> <ol> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo le bcngiyando a kunda kul Muloo tosa.</p> </li> <li> <p>Wanna doi mo luwɛyi ciandɔ o kundaa ni kalan te.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="21"> <h2>Tɔng 21</h2> <ol> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo waa masa le lingdo, te o cio kon te, mo wa le wana dɔ Yɛnangdo,</p> </li> <li> <p>hɔɔlelingdo tu nɔn hakiyo le waa baara le lingdo ni velle velle,</p> </li> <li> <p>Yomu sariya lingdɔn le cio landaaa Yɛnang hɔɔlelingdɔn, ndaa doi mi ndaa ciɔm Yiyan da kɛndan o laalando kɔ, a wote wɛlɛ kɔ.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="22"> <h2>Tɔng 22</h2> <p>lingden faw doi mo cɛucɛu hɔɔalelingda faw, o suɛyi sɔlaa kɔ, o suɛyi gbawɛyiyo kɔ, o suɛyi dɛnɛ sina kɔ. cɛucɛu le lingden le le, o Mɛ dɔ sɔlaa ni ngo fula ni, a Mɛ ndɔ sɔlaa o baaralan ni a lingi thelenda tayin.</p> </article> <article data-number="23"> <h2>Tɔng 23</h2> <ol> <li> <p>bɛtu doi mo sɔla baara, mo tosa baara o hɛmang du wo o kul Muloo ni, o doi mo cɛu cɛu wanaa le lingda le baara le pɛngdo ciolabaa.</p> </li> <li> <p>baaralan la cio Mɛ pilolan kan duama nɔ saralan pilɛ lan le wanaa baara.</p> </li> <li> <p>baara dua mo sarang, sara dua mo tiu wanaabaara a Mugu do,</p> </li> <li> <p>wanaa baara faw nɔn hakiyo le kundaa tosa, o mala wanaa baara wa, ma veelu ndu ‘‘ syndicat ’’o puuriɛ ni.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="24"> <h2>Tɔng 24</h2> <p>bɛtu nɔn hakiyo le pɛngiyo o baara ni, mo pisulu baara kɔɔli a baara tosa pɛɛngo bɛngu, ma sara ndu wɛlɛ pɛngu pɛngiyo bɛngu, o nda weelu naa “congé”</p> </article> <article data-number="25"> <h2>Tɔng 25</h2> <ol> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo le sew sɔlaa o cɛucɛu yugu dɔɔ, le ciɛn kɛndɔɔ tosaa, le kɛndiya, Mɛdiya, worolan, cɛyi lɔlaa, a ndu pla dandaa dɔwɔɔ. Te naa komalang pɛ, baara le pɛngdo pɛ, a balafondoyɛi kɛ kɛ komalang pɛ, a doi ma sɔla malaa.</p> </li> <li> <p>Komisaa a cɛrɛgbɛ nɔn hakiyo le malaa sɔlaa, hɔɔ welun pɛ o nɔw ni kaa o ciɛmɔɔ ni, haki pilɔ nda nɔn ni o cɛuciɛuvo ni.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="26"> <h2>Tɔng 26</h2> <ol> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo kalando, mi kalan kon doi mo wa wɛlɛ fondoo, le kalan tasoo a o din dɔɔ, kalan la lan doi ma kangalan le bɛtu. Karantaa le dɛnɛ sina, karantaa le baara pɛɛkuwo a karantaa bɛndo o thyo lan tu cioocioo wo, cio malaa le bɛtu vellaa velle,</p> </li> <li> <p>karantaa doi mo mala wana thyeu, le wanayɛyi nduɛyi yowɔɔ lathi, le waa o ba ndɔ cio yowɔɔ laci, o doi mo tosa saboo le nɛyɔn wɔɔndo malɔɔ, mo tosa wɛlɛ mi Miyɛ a canjan luɛyi ceedo ni suulan tɛ, diinalan wanda tɛ, ma mala wɛlɛ kundaa bɛndo “ONU” le bɛnda lɔyɔɔ o ciɛdo ni,</p> </li> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo le hɔɔa ndua malɔɔ o karanta ni o hɛnan nda pɛ</p> </li> </ol> </article> <article data-number="27"> <h2>Tɔng 27</h2> <ol> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo le waa o sun dɛnɛ sina le lingdon ni mɛ mɛ o wa, mo o soling wɛlɛ tɔnɔɔn.</p> </li> <li> <p>bɛtu nɔn hakiyo le tɔnɔn baara ndɔ le yiyanndo, a baara ndɔ le diyallo, a baara ndɔ kɛ kɛ o dɛnɛ sinaa ni ma cɛucɛu lan le nduvo.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="28"> <h2>Tɔng 28</h2> <p>bɛtu nɔn hakiyo le tɔngdan naan yɔda nua, mi le tosang o wanayɛi ni o lingden ni a lingi tuwɛi wɛlɛ ni.</p> </article> <article data-number="29"> <h2>Tɔng 29</h2> <ol> <li> <p>te wancɛu nɔn pɛ hakiyo pɛ, laalan wɛlɛ ma o nɔn o cio le tosaa kangalan,</p> </li> <li> <p>a wa pɛ baara haki numdo tosaa pɛ, a dua ma lo tɔngdo kɔɔli, haliko ma pilan wana thelen tana le,</p> </li> <li> <p>tɔngda la lan dua mo kera o yiyan celen thyoo le, te o cio yiyan kunda bɛndo “ONU” o le.</p> </li> </ol> </article> <article data-number="30"> <h2>Tɔng 30</h2> <p>wanna nɔn ma yɔɔmu le, lingi kɛ kɛ nɔn ma yɔɔmu le, le fulaa a neyi celen o tɛɛbu tɔngdan lan naan yɔda lan.</p> </article> </body> </html>